Podeli
Porodična gazdinstva su nosioci uspešne poljoprivrede

Porodična gazdinstva su nosioci uspešne poljoprivrede

Iako je nezaposlenost u EU oko 10%, u SAD 5 % a u Srbiji preko 20% , a udeo poljoprivrede u nacionalnom dohotku višestruko manji nego u Srbiji, ipak i u SAD I u EU poljoprivreda se oslanja na porodična gazdinstva. Zašto? Zato što je to ekonomski, socijalno i društveno održiviji model.  Porodična gazdinstva su u prednosti  jer imaju više motivacije i lojalnosti prema gazdinstvu. Rad porodice je fleksibilan, požrtvovan i prevazilazi radno vreme i druge situacije koje su uslovljene vremenom i tržišnim nestabilnostima. Rezulat svega toga je da je poljoprivreda i u EU i u SAD u kojoj dominira struktura porodičnih azdinstava pokazala otpornost i sposobnost da opstane vekovima.

U 2011, godini prema podacima ERS USDA američka u SAD  se zasniva na 97% od ukupnih gazdinstava su  porodična gazdinstva. U 2010. godini u EU poljoprivredna gazdinstva sa nosiocem porodičnog čine 85 % od ukupnih. U grafikonu  1 jasno se vidi da su u zemljama novim članicama koje su prošle centralno plansko komunistički period kao što su Slovačka, Češka Bugarska kompanije obrađuju većinu poljoprivrednog zemljišta. Pogledajte gde je Poljska na grafikonu: u njoj dominiraju porodična gazdistva kao I u Srbiji (Hrvatskoj, Sloveniji) tj bivšoj Jugoslaviji I pogledajte grafikon 2 na kojem se vidi koliki je rast izvoza nakon pristupanja EU bio u Poljskoj u odnosu na druge zemlje….Ova dva grafikona su samo  pojednostavljena slika poruke o značaju I mogućnostima ekonomije  koja se zasniva na porodičnim gazdinstvima. Studija EU identifikovala je da od svih nacionalnih politika koje utiču na razvoj I održivost porodičnih gazdinstava najveći uticaj ima politika upravljanja poljoprivrednim zemljištem. Propisi koji regulišu tržište zemljišta imaju presudan uticaj na strukturu farmi , veličinu i fragmentaciju gazdinstava , kao i posedovanje , iznajmljivanje, kupovinu i prodaju zemljišta , koji ( između ostalih faktora , kao što su dostupnost kapitala i porodičnog rada ) definišu fleksibilnost poslovanja porodičnih gazdinstava. Indirektno , zemljišna politika takođe utiče na investicije u , na primer, odvodnjavanje i navodnjavanje , a time i na vrste i nivoe poljoprivredne  proizvodnje.

Grafikon 1: Udeo porodičnih poljoprivrednih gazdinstava u ukupnom korišćenom poljoprivrednom zemljištu Grafikon 2: Izvoz poljoprivrednih proizvoda iz novih zemalja članica
1 2
U Poljskoj 90% poljoprivrednog zemljišta obrađuju porodična poljoprivredna gazdinstva Poljska beleži ubedljivo najveći rast izvoza poljoprivrednih proizvoda koji ubrzano raste od pristupa EU

 

U Srbiji se već neko vreme vodi politika usmerena protiv porodičnih poljoprivrednih gazdinstava. Umesto da se nastavi razvoj tržišta zemljiša, izmenama zakona predviđa se podmićivanje investitora s nepoznatim namerama I bogaćenje čelnika lokalnih samouprava da na osnovu nepoznatih kriterijuma 30% državnog poljoprivrednog zemljišta dodele jednom investitoru. Ova politika direktno je usmerena protiv porodičnih poljoprivrednih gazdinstava ali protiv razvoja sela.

Ostavite komentar